Yaso yangını, Mart 2025 Yaso
Yangın 5 Mart 2025 tarihinde Yaso, Etiyopya bölgesinde başladı ve uydular onu 3 gün boyunca yanarken gördü. Copernicus’un küresel GWIS sistemi, ısı noktalarından 3.067 hektarlık bir yanmış alan çevresi oluşturdu; alan tek bir ilçe arasında dağılıyor.
2016’dan beri Oromia bölgesinin 110. en büyüğü (sayfası olan 264 yangın arasında). 2025 yılında Etiyopya sıralamasında 56., 127 yangın arasında.
Şununla karşılaştır…
- Yanan alan
- 3.067ha
- GWIS çevresi (Copernicus)
- Süre
- 3gün
- 5 Mar 2025 – 7 Mar 2025
- Etkilenen ilçeler
- 1
- ilçe
- Başlangıç
- 5 Mar
- 2025
- Sıcak noktalar
- 81
- tek bir noktada: 65 MW
- Başlangıçta tehlike
- 49
- Çok yüksek · FWI indeksi
- Günlük ortalama güç
- 421MW
- günde algılanan güç, ortalama
Nerede yandı
Gün gün nasıl gelişti
Her gün tespit edilen ışınım gücü (megavat) ve sıcak nokta sayısı. Macenta çubuk en yoğun günü gösterir.
Hangi havada yandı
Başladığında iki aydan uzun süredir yağmur (1 mm ve üzeri) yağmamıştı.
Bu alan daha önce de yanmıştı
Sınırın %83’i 2016’dan beri kaydedilen önceki yangınlarla örtüşüyor: 2016 yılında 2.045 ha, 2017 yılında 541 ha, 2019 yılında 507 ha, 2021 yılında 1.286 ha, 2022 yılında 1.907 ha, 2023 yılında 4 ha, 2024 yılında 671 ha. Bir kısmı birden fazla kez yandı; bu yüzden yıllık rakamların toplamı daha önce yanmış 2.549 ha’ı aşıyor.
- 1.835 ha Yaso yangını, Şubat 2022 toplam 4.629 ha; gösterilen hektarlar bu yangınla ortak olanlardır
- 1.087 ha Yaso yangını, Şubat 2016 toplam 2.493 ha; gösterilen hektarlar bu yangınla ortak olanlardır
- 541 ha Yaso yangını, Ocak 2017 toplam 2.382 ha; gösterilen hektarlar bu yangınla ortak olanlardır
- 77 ha Yaso yangını, Mart 2019 toplam 2.075 ha; gösterilen hektarlar bu yangınla ortak olanlardır
Ne kadar büyük?
Paris sınırı: geoBoundaries · Institut national de l'information géographique et forestière (IGN-F) (Etalab Open License 2.0).
Londra sınırı: geoBoundaries · Office for National Statistics (Open Government Licence v3.0).
Madrid sınırı: geoBoundaries · Open Data ESRI, IGN Central Registry of Cartography Area (CC BY 4.0).
Berlin sınırı: geoBoundaries · Federal Agency for Cartography and Geodesy (dl-de/by-2-0).
Konum değil boyut karşılaştırılır: iki şekil aynı ölçekte, kuzey yukarıda ve üst üste ortalanmış durumda.
Her ilçeye ne oldu
-
Yaso burada başladı3.087 ha 5 Mar tarihinde ulaştı1,2 %
Her ilçede yanan alan, GWIS çevresinin idari sınırlarla kesiştirilmesiyle. Mesafe, her birinin merkezini gösteren noktadan en yakın ateşe kadardır: bir kilometre uzakta kalması evlere ulaştığı anlamına gelmez.
Sınırın içindeki insanlar ve binalar
GHSL 2025Sınırın içinde kayda değer yapılaşmış alan yoktu ve neredeyse kimse yaşamıyordu (GHSL 2025, uydu tahmini).
Bu, uydu görüntüleri ve nüfus sayımlarından 100 m'lik hücrelerle yapılmış bir tahmindir: evlerin yandığı ya da can kaybı olduğu anlamına gelmez. Sınırın içinde hiç yanmamış alanlar da vardır. GHSL'nin 2025 dönemi, 2020 ve öncesi verilerle yapılmış bir projeksiyondur.
Kaynak: Global Human Settlement Layer (GHS-BUILT-S ve GHS-POP R2023A), Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi (JRC), © Avrupa Birliği, CC BY 4.0. Sınır içindeki toplamı WorldFires hesapladı. human-settlement.emergency.copernicus.eu
Gün gün hava
Yangın noktasında ECMWF ERA5 yeniden analizi (geçmiş hava için referans) ve Copernicus’un da kullandığı Kanada FWI tehlike indeksi; WorldFires bu verilerle hesaplar. Sonraki günler ilk yağmura kadar sürer.
Open-Meteo.com (CC BY 4.0) · Copernicus Climate Change Service (ERA5)
| Gün | En yüksek | En düşük nem | En şiddetli rüzgâr | Yağış | Tehlike (FWI) |
|---|---|---|---|---|---|
| 6 Mar | 38,2 °C | 13 % | 25 km/h | 0,0 mm | Çok yüksek 49 |
| 7 Mar | 37,4 °C | 10 % | 34 km/h | 0,0 mm | Aşırı 56 |
| 8 Mar sonra | 38,3 °C | 10 % | 31 km/h | 0,0 mm | Aşırı 57 |
| 9 Mar sonra | 37,5 °C | 8 % | 33 km/h | 0,0 mm | Aşırı 55 |
| 10 Mar sonra | 38,1 °C | 9 % | 29 km/h | 0,0 mm | Aşırı 54 |
| 11 Mar sonra | 37,6 °C | 11 % | 20 km/h | 0,0 mm | Aşırı 51 |
| 12 Mar sonra | 36,6 °C | 12 % | 20 km/h | 0,0 mm | Çok yüksek 49 |
| 13 Mar sonra | 36,9 °C | 18 % | 39 km/h | 0,0 mm | Aşırı 58 |
| 14 Mar sonra | 37,4 °C | 15 % | 28 km/h | 0,0 mm | Aşırı 50 |
| 15 Mar sonra | 38,4 °C | 12 % | 27 km/h | 0,0 mm | Çok yüksek 48 |
| 16 Mar sonra | 38,9 °C | 12 % | 42 km/h | 0,0 mm | Çok yüksek 48 |
| 17 Mar sonra | 38,8 °C | 11 % | 33 km/h | 0,0 mm | Çok yüksek 46 |
Uydudan önce ve sonra
Aynı araziyi yangından önce ve sonra karşılaştırmak için çizgiyi sürükleyin.
Gün bulutluysa tarihi değiştirin: her uydu günde bir kez geçer. Yalancı renkte yanan alan kahverengi ya da kızıl görünür.
Duman
CAMS · Copernicus5 Mart 2025 tarihinde yangının yanındaki hava 84 µg/m³ PM2,5’e ulaştı. O günün ortalaması 51 oldu: DSÖ’nün günlük kılavuz değerinin (15) 3,4 katı.
Copernicus CAMS modelinin çevre merkezindeki partikül değerleri; her yerleşimde yapılmış ölçüm değildir. Açık renkli çubuk en kötü saatin en yükseği, koyu olan günün ortalamasıdır.
Open-Meteo.com (CC BY 4.0) · Copernicus Atmosphere Monitoring Service (CAMS)
Tespit tablosu · 81Uydunun her sıcak noktası tek tek: saat, uydu, güç ve koordinatlar.
| Tarih ve saat | Uydu | FRP (MW) | Lat | Lon |
|---|
Bölgedeki diğer yangınlar
- 12.926 haYaso11 Ocak 2019 · 19 gün · 27 km uzakta
- 9.791 haAgalometi27 Ocak 2017 · 15 gün · 29 km uzakta
- 8.926 haAgalometi24 Ocak 2026 · 8 gün · 31 km uzakta
- 13.880 haAgalometi25 Ocak 2016 · 20 gün · 35 km uzakta
- 8.720 haBulen4 Ocak 2019 · 25 gün · 36 km uzakta
- 10.580 haAgalometi19 Ocak 2022 · 21 gün · 37 km uzakta
Sık sorulan sorular
- Yaso yangını ne kadar sürdü?
- Uyduların alan içinde tespit ettiği sıcak noktalara göre 5 Mart 2025 ile 7 Mart 2025 arasında yandı (3 gün). Yanan alan sınırı ise 6 Mart 2025 – 7 Mart 2025 tarihlerini veriyor.
- Ne kadar alan yandı?
- GWIS’in (Copernicus) ısı noktalarından oluşturduğu çevre 3.067 hektardır (30,7 km²). Bu bir tahmindir: ülkelerin resmi rakamları farklı olabilir.
- Hangi ilçeler yandı?
- Yangın yalnızca Yaso (3.087 ha, 1,2 %) sınırlarına girdi.
- Hava nasıldı?
- Yangın sırasında sıcaklık 38,2 °C’ye ulaştı, nem %10’e düştü ve rüzgâr 34 km/sa’e çıktı. Yangın tehlike indeksi (FWI) 56 oldu, sınıf: Aşırı.
- Bu veriler nereden geliyor?
- GWIS (Copernicus) yanmış alan çevresinden, NASA FIRMS VIIRS ısı noktalarından ve Etiyopya idari sınırlarından (geoBoundaries). Resmi bir rapor değildir.
Nereden doğrulanır
Uydu tespiti resmi bir rapor değildir. Kesin rakamlar ve yangının durumu her ülkenin acil durum servisi tarafından yayımlanır.
Uydudan karşılaştırma
Bu sayfanın geçmişi · 1 Alan, tarih, ad, resmi kayıt veya birleştirilen sayfalardaki değişiklikler; 24 Ekim 2026 tarihinden beri her gece karşılaştırılır.
- Başlangıç tarihi: 6 Mart 2025 → 5 Mart 2025.
Bu sayfada yanlış bir şey mi var?
Bu sayfa uydu verileri ve resmi kayıtlarla hazırlanır ve bazen hata yapar: yanlış tarihler, yanlış köy, birleştirilmiş iki yangın ya da aslında orman yangını olmayan bir şey. Bu yangını yakından biliyorsanız (orada yaşıyorsanız, gördüyseniz, söndürmede çalıştıysanız ya da gazeteci olarak izlediyseniz) gerçekte ne olduğunu anlatın, kontrol edelim.
Hata bildir
Bunu nereden biliyoruz
- Yanık sınırı: GWIS (Copernicus), görüntü üzerinde ölçülmez, sıcak noktalardan yeniden oluşturulur.
- Tarihler, sınırın içindeki VIIRS sıcak noktalarıyla düzeltildi; sınıra göre 6 Mart 2025–7 Mart 2025 idi. Bu tarihlerde Suomi-NPP’den 81 VIIRS sıcak noktası.
- Bu sayfayı hiçbir resmi kayıtla eşleştirmedik.
- Hava durumu: yangın noktasında, yaklaşık 25 km’lik hücrelerle Copernicus ERA5 yeniden analizi.
- Yapılaşmış alan ve nüfus, JRC'nin Global Human Settlement Layer verisinden (dönem 2025, 100 m hücreler) alınıp sınırın içinde toplandı: orada ne olduğuna dair bir tahmin, hasar sayımı değil.
Bu veriler nereden geliyor
Çevre, Copernicus’un Global Wildfire Information System (GWIS) sisteminden gelir; sistem onu MODIS ve VIIRS sensörlerinin ısı noktalarından oluşturur ve CC BY 4.0 lisansıyla yayımlar. Avrupa’daki gibi görüntü üzerinde ölçülmez, bu yüzden bir tahmindir. Isı noktaları Suomi-NPP ve NOAA-20 uydularındaki VIIRS sensörlerinden gelir ve NASA FIRMS tarafından 375 metrelik pikselle dağıtılır. Belediye sınırları geoBoundaries ADM3 (Open Data Commons Open Database License 1.0) kaynaklıdır. Belediye başına alanı WorldFires, çevreyi bu sınırlarla kesiştirerek hesaplar; bu nedenle her ülkenin resmi rakamından farklı olabilir.