Naar de inhoud
worldfires
ZW · Zimbabwe · –

Natuurbrand bij Makonde, 8 oktober 2023 Makonde

Uit · laatste detectie 9 okt 2023, 22:40 UTC

De brand begon op 8 oktober 2023 in Makonde, Zimbabwe, en satellieten zagen hem 2 dagen lang branden. Het wereldwijde GWIS-systeem van Copernicus reconstrueerde uit de hittedetecties een verbrande omtrek van 1.560 hectare, verdeeld over één gemeente.

Het is de 262e grootste brand in Mashonaland West sinds 2016 (van 642 met een eigen pagina). Nummer 60 in Zimbabwe in 2023, van 173.

Verbrande oppervlakte
1.560ha
GWIS-omtrek (Copernicus)
Duur
2dagen
8 okt 2023 – 9 okt 2023
Getroffen gemeenten
1
districten
Begonnen op
8 okt
2023
Hittedetecties
56
in één hittepunt: 37 MW
Gevaar bij de start
56
Extreem · FWI-index
Gemiddeld vermogen per dag
274MW
gedetecteerd vermogen per dag, gemiddeld

Waar het brandde

HITTEPUNTEN PER DAG 8 okt9 okt
9 okt 2023

Hoe de brand zich ontwikkelde, dag voor dag

8 okt 2023 · 423 MW · 36 9 okt 2023 · 126 MW · 20
8 okt 9 okt

Het stralingsvermogen van het vuur dat elke dag werd gedetecteerd, in megawatt, en het aantal hittepunten. De magenta balk markeert de dag met de meeste activiteit.

Het weer tijdens de brand

36°maximum
54km/h · zwaarste windstoot
20%laagste luchtvochtigheid

Het had meer dan twee maanden niet geregend (1 mm of meer) toen de brand begon. Na de brand kwam de regen: 6,3 mm op 17 okt.

Dit gebied had al eerder gebrand

100% van de omtrek valt samen met eerdere branden die sinds 2016 zijn geregistreerd: 1.218 ha in 2016, 973 ha in 2017, 436 ha in 2018, 375 ha in 2019, 1.094 ha in 2020, 191 ha in 2021, 937 ha in 2022. Een deel brandde meer dan eens, daarom tellen de cijfers per jaar op tot meer dan de 1.564 ha die al eerder was verbrand.

Hoe groot is het?

5 km
Er brandde het equivalent van 6,4% van de oppervlakte van Amsterdam af (16 km² tegenover 243 km²).

Grens van Amsterdam: geoBoundaries · National Georegister (CC0 1.0).

Dit vergelijkt de grootte, niet de ligging: beide vormen staan op dezelfde schaal, met het noorden boven, en over elkaar gecentreerd.

Wat er met elke gemeente gebeurde

  1. Makonde waar de brand begon
    1.563 ha
    0,2 %

Verbrande oppervlakte binnen elke gemeente, berekend door de GWIS-omtrek te combineren met de bestuurlijke grenzen. De afstand is gemeten van het punt dat het centrum van elk gebied markeert tot het dichtstbijzijnde vuur: dat het op een kilometer bleef, betekent niet dat het de huizen bereikte.

Mensen en gebouwen binnen de omtrek

GHSL 2025
Bebouwd oppervlak< 0,1 ha
Inwoners< 20

Binnen de omtrek was geen noemenswaardig bebouwd oppervlak en woonde bijna niemand (GHSL 2025, schatting op basis van satellietbeelden).

Dit is een schatting op cellen van 100 m, gemaakt met satellietbeelden en volkstellingen: het betekent niet dat er huizen zijn afgebrand of dat er slachtoffers vielen. De omtrek bevat ook gebied dat niet heeft gebrand. Het GHSL-tijdvak 2025 is een projectie op basis van gegevens van 2020 en eerder.

Bron: Global Human Settlement Layer (GHS-BUILT-S en GHS-POP R2023A), Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (JRC) van de Europese Commissie, © Europese Unie, CC BY 4.0. Som binnen de omtrek berekend door WorldFires. human-settlement.emergency.copernicus.eu

Het weer dag voor dag

ERA5-heranalyse van het ECMWF op de plek van de brand, de standaardbron voor het weer van vroegere dagen, en de Canadese Fire Weather Index (hetzelfde systeem dat Copernicus gebruikt), door WorldFires berekend uit die gegevens. De dagen na de brand lopen door tot de eerste regen.

Open-Meteo.com (CC BY 4.0) · Copernicus Climate Change Service (ERA5)

Begon bij Extreme FWI: 54 % van de oppervlakte in Zimbabwe 60 dagen zonder regen: 63 % van de oppervlakte in Zimbabwe

Dag Maximum Min. luchtvochtigheid Zwaarste windstoot Regen Gevaar (FWI)
8 okt 35,9 °C 20 % 33 km/h 0,0 mm Extreem 56
9 okt 34,6 °C 21 % 54 km/h 0,0 mm Zeer extreem 84
10 okt erna 32,8 °C 28 % 44 km/h 0,0 mm Extreem 65
11 okt erna 33,0 °C 24 % 48 km/h 0,0 mm Extreem 69
12 okt erna 34,2 °C 22 % 43 km/h 0,0 mm Extreem 58
13 okt erna 36,9 °C 19 % 35 km/h 0,0 mm Extreem 57
14 okt erna 37,9 °C 17 % 28 km/h 0,0 mm Extreem 62
15 okt erna 33,4 °C 30 % 50 km/h 0,1 mm Extreem 66
16 okt erna 30,7 °C 40 % 49 km/h 0,0 mm Zeer hoog 46
17 okt erna 25,1 °C 51 % 35 km/h 6,3 mm Laag 7

Zijn tweelingen: branden die met hetzelfde weer begonnen

Hij begon met een FWI van 56,0, een minimale luchtvochtigheid van 20 % en meer dan twee maanden zonder regen. Branden in de omgeving die sinds 2016 met zulk weer begonnen: 39.

FWI bij de start 56,0
Minimale luchtvochtigheid 20 %
Dagen zonder regen 60+
deze brand gekozen tweelingen rest van de omgeving
Bijna gelijkVergelijkbaar

Omtrekken van de meest gelijkende tweelingen

Natuurbrand bij Mbire, september 2017
2.785 ha 7 dagen FWI 56,0 Min. vochtigheid 20 % op 12 km, in 2017

Eerste regen (1 mm of meer) na het einde: geen in de tien dagen erna.

Hoe het hen verging

5 dagen
mediane duur
1.567 ha
mediane oppervlakte
100 %
kwamen boven 1.000 ha
1,7 mm
regen aan het eind (mediaan; 4 van de 39 kregen die)

Hij verbrandde een oppervlakte vergelijkbaar met zijn tweelingen (1.560 ha tegenover een mediaan van 1.567 ha) en duurde 2 dagen, tegenover 5 dagen.

Bij 35 van de 39 viel in de tien dagen na het einde zelfs geen 1 mm: ze doofden zonder regen. Bij de rest bracht de eerste regendag een mediaan van 1,7 mm.

Dit is een verzameling vergelijkbare gevallen: ze toont wat meestal gebeurt, niet wat er gaat gebeuren. Onder de 15 tweelingen geven we geen cijfers. Hoe we het berekenen

Hoe hij eindigde

6,3 mmeerste regen
17 okt8 dagen na het einde
54km/h · max. windstoot

Hij werd op 9 okt als beëindigd beschouwd en op 17 okt viel 6,3 mm. We weten niet of de regen of de bestrijding hem doofde. Tweelingen met regen aan het eind: 4 van de 39, met een mediaan van 1,7 mm.

Weer op deze pagina: Open-Meteo.com (CC BY 4.0) · Copernicus Climate Change Service (ERA5)

Hoe een tweeling wordt gekozen

  • Zelfde omgeving: al beëindigde branden op minder dan 250 km van deze, sinds 2016.
  • Zelfde start: we vergelijken de FWI van de eerste dag, de minimale luchtvochtigheid van die dag en het aantal droge dagen ervoor. De schuifregelaar bepaalt hoeveel ze mogen verschillen.
  • Alleen pagina’s met definitieve weergegevens (ERA5-heranalyse), berekend zoals bij deze brand; landbouw- en graslandbranden en pagina’s met gegevens in controle vallen af.
  • Branden die tegelijk met deze woedden (een week ervoor of erna) vallen af: ze delen dezelfde weersperiode en tellen niet als voorganger.
  • Ze worden op gelijkenis gesorteerd en van de eerste vijf worden de omtrekken getekend.

Hoe we het berekenen

Voor en na, vanuit de ruimte

Sleep de lijn om hetzelfde terrein voor en na de brand te vergelijken.

Voor · 1 okt 2023
Na · 16 okt 2023

Is het bewolkt op die dag, kies dan een andere datum: elke satelliet komt één keer per dag over. In valse kleuren is verbrand terrein bruin of rood.

De rook

CAMS · Copernicus

Op 9 oktober 2023 bereikte de lucht naast de brand 27 µg/m³ PM2,5. Het daggemiddelde was 16: 1,1 keer de daggrens van de WHO (15).

Piek PM2,527 µg/m³
Dagen boven de grens3 dagen
PM1039 µg/m³
Optische dikte0,73
6 okt8 okt10 okt12 okt
Goed Redelijk Matig Slecht Zeer slecht Extreem slecht

Deeltjes volgens het CAMS-model van Copernicus in het midden van de omtrek; het zijn geen metingen in elke plaats. De lichte balk is het slechtste uur, de donkere het daggemiddelde.

Open-Meteo.com (CC BY 4.0) · Copernicus Atmosphere Monitoring Service (CAMS)

Tabel met detecties · 56Elke hittedetectie van de satelliet, een voor een, met tijd, satelliet, vermogen en coördinaten.
⬇ CSV downloaden Tijden in UTC. Elke detectie is een pixel van 375 m: een grote brand levert er honderden per overkomst op.
Datum en tijdSatellietFRP (MW)LatLon

Andere branden in de omgeving

Alle branden in Zimbabwe

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurde de brand bij Makonde?
GWIS (Copernicus) dateert de brand tussen 8 oktober 2023 en 9 oktober 2023: 2 dagen tussen de eerste en de laatste hittedetectie van de omtrek.
Hoeveel oppervlakte is er verbrand?
De omtrek die GWIS (Copernicus) uit de hittedetecties heeft gereconstrueerd, beslaat 1.560 hectare (15,6 km²). Het is een schatting: de officiële cijfers van elk land kunnen afwijken.
Welke gemeenten zijn getroffen?
Het vuur drong alleen door in Makonde (1.563 ha, 0,2 %).
Wat voor weer was het?
Tijdens de brand liep de temperatuur op tot 35,9 °C, daalde de luchtvochtigheid tot 20 % en waren er windstoten tot 54 km/u. De brandgevaarindex (FWI) bereikte 84, klasse Zeer extreem.
Waar komen deze gegevens vandaan?
Uit de verbrande omtrek van GWIS (Copernicus), de VIIRS-hittepunten van NASA FIRMS en de bestuurlijke grenzen van Zimbabwe (geoBoundaries). Het is geen officieel bericht.
Hoe eindigden de branden die in deze omgeving met vergelijkbaar weer begonnen?
Branden op minder dan 250 km die sinds 2016 begonnen met een vergelijkbare FWI, luchtvochtigheid en droge periode: 39. Hun mediane duur was 5 dagen en hun mediane oppervlakte 1.567 ha; 100 % kwam boven 1.000 ha. Bij 35 van de 39 viel in de tien dagen na het einde zelfs geen 1 mm: ze doofden zonder regen. Bij de rest bracht de eerste regendag een mediaan van 1,7 mm.

Waar u dit kunt controleren

Een satellietdetectie is geen officieel bericht. De definitieve cijfers en de status van de brand worden gepubliceerd door de hulpdienst van elk land.

Controle per satelliet

Geschiedenis van deze pagina Wijzigingen in oppervlakte, data, naam, officieel register of samengevoegde pagina's, elke nacht vergeleken sinds 24 oktober 2026.

Klopt er iets niet op deze pagina?

Deze pagina is gemaakt met satellietgegevens en officiële registers en zit er soms naast: verkeerde data, de verkeerde plaats, twee branden samengevoegd of iets wat helemaal geen natuurbrand was. Kent u deze brand van dichtbij — u woont er, zag hem, hielp blussen of deed er als journalist verslag van —, vertel ons dan wat er echt gebeurde en we controleren het.

Fout melden
Wat is volgens u niet juist?

We gebruiken uw e-mail alleen om op deze melding te reageren. Privacy.

Hoe we dit weten
  • Omtrek: GWIS (Copernicus), gereconstrueerd uit hittedetecties en niet op beelden gemeten.
  • Data van de omtrek: de VIIRS-hittedetecties erbinnen hebben ze niet veranderd. 56 VIIRS-hittedetecties van Suomi-NPP op die data.
  • We hebben deze pagina aan geen enkele officiële registratie kunnen koppelen.
  • Weer: ERA5-heranalyse van Copernicus op de plek van de brand, in cellen van zo’n 25 km.
  • Bebouwd oppervlak en bevolking komen uit de Global Human Settlement Layer van het JRC (tijdvak 2025, cellen van 100 m), opgeteld binnen de omtrek: een schatting van wat er was, geen schadetelling.

Hoe we de brandpagina’s maken: methodologie

Waar deze gegevens vandaan komen

De omtrek komt van het Global Wildfire Information System (GWIS) van Copernicus, dat hem reconstrueert uit hittedetecties van MODIS en VIIRS en publiceert onder CC BY 4.0. Hij wordt niet zoals in Europa op beelden gemeten en is dus een schatting. De hittedetecties komen van de VIIRS-sensoren aan boord van Suomi-NPP en NOAA-20, verspreid door NASA FIRMS met een resolutie van 375 meter. De gemeentegrenzen komen van geoBoundaries ADM2 (Creative Commons Attribution 3.0 Intergovernmental Organisations (CC BY 3.0 IGO)). De oppervlakte per gemeente berekent WorldFires door de omtrek met die grenzen te combineren, dus die kan afwijken van het officiële cijfer van elk land.